ԵՐԵՎԱՆ, 15 մարտի. /ԱՌԿԱ/. Հայ ֆինանսիստները բավականին լավատեսորեն են տրամադրված 2011 թ.-ի հեռանկարների նկատմամբ: Այս մասին են վկայում «ԱՌԿԱ» գործակալության հարցման արդյունքները, որն անցկացվել է հայկական բանկերի, վարկային կազմակերպությունների և ապահովագրական ընկերությունների շրջանում:
Հետազոտության նպատակն է որոշել շուկայի այս հատվածում ընթացիկ տարում գործարար լավատեսության հաշվեկշիռը, որը հաշվարկվում է լավատեսորեն և հոռետեսորեն տրամադրված ֆինանսիստների միջև տարբերության հիման վրա:
«ԱՌԿԱ» գործակալությունը շնորհակալություն է հայտնում հարցման բոլոր մասնակիցներին և հիշեցնում է, որ նման ուսումնասիրություններ անցկացվելու են պարբերաբար՝ Հայաստանի ֆինանսական շուկայի իրավիճակի, խաղացողների տրամադրվածության և սպասումների մասին հասարակությանն իրազեկելու նպատակով:
Խնդրում ենք ուշադրություն դարձնել նրան, որ գործարար լավատեսության հաշվեկշռի գնահատման ճշգրտության աստիճանն ուղղակիորեն կախված է հարցման մասնակիցների թվից:
Բանկեր
Հատկանշական է, որ հարցմանը մասնակցած բոլոր բանկերը կարծում են, որ իրենք իրական հնարավորություններ ունեն ավելացնել իրենց բիզնեսի շրջանառությունը: Այն հարցին, թե կավելանա՞, արդոք, ընկերության շահութաբերությունը 2011 թ.-ին, հարցմանը մասնակցած բանկերից միայն մեկն է հոռետեսական պատասխան տվել, մյուսները դրական են պատասխանել:
Ընթացիկ իրավիճակին դրական գնահատական տալու հիմքերից մեկն այն է, որ հարցմանը մասնակցած բանկերը 100 տոկոսով համոզված են, որ իրենց կազմակերպության հաճախորդների թիվը 2011 թ.-ին, 2010 թ.-ի համեմատ, կավելանա, միաժամանակ աշխատակիցների աշխատավարձերի ավելացման հարցում ևս բանկերի 100 տոկոսը լավատեսորեն է տրամադրված:
Պատասխանելով այն հարցին, թե սպասվու՞մ է, արդյոք, 2011 թ.-ին ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի երկրորդ ալիք, բանկերը տարբեր կարծիք հայտնեցին՝ 46 տոկոսը կարծում է, որ ճգնաժամի երկրորդ ալիք չի լինի, 54 տոկոսը չի բացառում դա: (Տես աղյուսակ 1-ը):
Աղյուսակ 1.
| Հարցեր | Այո | Ոչ | Դժվարանում եմ պատասխանել |
| 2011 թ.-ին կավելանա՞ բիզնեսի շրջանառությունը | 100% | – | – |
| Կավելանա՞ շահութաբերությունը | 92% | 8% | – |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, աշխատակիցների աշխատավարձերի բարձրացում | 100% | – | – |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, հաճախորդների թվի ավելացում | 100% | – | – |
| Սպասվու՞մ է ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի երկրորդ ալիք | – | 46% | 54% |
Հարցման համաձայն՝ հարցմանը մասնակցած բանկիրների 88 տոկոսը կարծում է, որ այս տարի իրենց բիզնեսը զարգացում է ապրում, 10,5 տոկոսը դժվարացել է պատասխանել և միայն 1,5 տոկոսն է հոռետեսորեն տրամադրված:
Այսպիսով, 2011 թ.-ին Հայաստանի բանկերի շրջանում գործարար լավատեսության հաշվեկշիռը (ԳԼՀ) կազմել է +86,5 տոկոս: (Տես Աղյուսակ 2-ը):
Աղյուսակ 2.
| լավատեսներ | հոռետեսներ | Դժվարացել են պատասխանել | ԳԼՀ |
| 88% | 1,5% | 10,5% | 86,5% |
Վարկային կազմակերպություններ
Հարցմանը մասնակցած վարկային կազմակերպությունների 82 տոկոսը կարծում է, որ 2011 թ.-ին ինրենց բիզնեսի շրջանառությունը կավելանա և միայն 18 տոկոսն է դժվարացել պատասխանել:
Միաժամանակ հարցվածների 73 տոկոսը եկամտի աճ է ակնկալում, այն դեպքում, երբ 27 տոկոսը հոռետեսական է տրամադրված:
Այս խմբի հարցվածների կեսից ավելին՝ 55 տոկոսը, ընթացիկ տարում նախատեսում է բարձրացնել աշխատակիցների աշխատավարձը, 27 տոկոսը մտադիր է փոփոխության չենթարկել աշխատավարձերի չափը, իսկ 18 տոկոսը դժվարացել է պատասխանել այս հարցին:
Ստացված տվյալների համաձայն՝ հարցված ՎԿ-ների 91 տոկոսը կարծում է, որ 2011 թ.-ին իրենց հաճախորդների թիվը կավելանա, և միայն մեկ կազմակերպություն դժվարացել է որևէ կանխատեսում անել:
Ճգնաժամի երկրորդ ալիքի հնարավորության մասին հարցին ՎԿ-ները պատասխանել են հետևյալ կերպ՝ հարցվածների 46 տոկոսը (ինչպես նաև բանկիրները) բացառում են երկրորդ ալիքի հնարավորությունը, 18 տոկոսը 2011 թ.-ին սպասում են ճգնաժամի երկրորդ ալիք և 36 տոկոսը դժվարացել է որևէ կանխատեսում անել: (Տես Աղյուսակ 3-ը):
Աղյուսակ 3.
| Հարցեր | Այո | Ոչ | Դժվարանում եմ պատասխանել |
| 2011 թ.-ին կավելանա՞ բիզնեսի շրջանառությունը | 82% | – | 18% |
| Կավելանա՞ շահութաբերությունը | 73% | 27% | – |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, աշխատակիցների աշխատավարձերի բարձրացում | 55% | 27% | 18% |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, հաճախորդների թվի ավելացում | 91% | – | 9% |
| Սպասվու՞մ է ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի երկրորդ ալիք | 18% | 46% | 36% |
Հարցման համաձայն՝ ՎԿ-ների 69 տոկոսը կարծում է, որ ընթացիկ տարում իրենց բիզնեսը զարգանալու է, 14,6 տոկոսը կարծում է, որ աճ չի գրանցվի, իսկ 16,4 տոկոսը դժվարացել է պատասխանել:
Այսպիսով՝ 2011 թ.-ին հայկական վարկային կազմակերպությունների շրջանում գործարար լավատեսության/հոռետեսության հաշվեկշիռը կազմել է +54,5 տոկոս: (Տես աղյուսակ 4-ը):
Աղյուսակ 4
| լավատեսներ | հոռետեսներ | Դժվարացել են պատասխանել | ԳԼՀ |
| 69% | 14,6% | 16,4% | 54,4% |
Ապահովագրական ընկերություններ
Ինչպես ցույց են տվել ուսումնասիրության տվյալները, Հայաստանի ֆինանսական շուկայում ամենամեծ լավատեսները ապահովագրողներն են: Հարցմանը մասնակցած ապահովագրական ընկերությունների 100 տոկոսը կարծում է, որ 2011 թ.-ին իրենք իրական հնարավորություն կունենան ավելացնել ձեռնարկատիրական գործունեության շրջանառությունն ու բիզնեսի շահութաբերությունը:
Հարցմանը մասնակցած ապահովագրական ընկերությունների 100 տոկոսը նախատեսում են 2011 թ.-ին բարձրացնել աշխատակիցների աշխատավարձը և ավելացնել հաճախորդների թիվը:
Հատկանշական է, որ այս կատեգորիայի հարցվածների շրջանում ամբողջովին բացակայում է հոռետեսական տրամադրվածությունը ճգնաժամի երկրորդ ալիքի վերսկսման կապակցությամբ: Ապահովագրողների 67 տոկոսը կարծում է, որ Հայաստանում ճգնաժամի երկրորդ ալիք չի լինի, իսկ 33 տոկոսը դժվարացել է պատասխանել: (Տես աղյուսակ 5-ը):
Աղյուսակ 5
| Հարցեր | Այո | Ոչ | Դժվարանում են պատասխանել |
| 2011 թ.-ին կավելանա՞ բիզնեսի շրջանառությունը | 100% | – | – |
| Կավելանա՞ շահութաբերությունը | 100% | – | – |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, աշխատակիցների աշխատավարձերի բարձրացում | 100% | – | – |
| Նախատեսվու՞մ է, արդյոք, հաճախորդների թվի ավելացում | 100% | – | – |
| Սպասվու՞մ է ֆինանսատնտեսական ճգնաժամի երկրորդ ալիք | 0% | 67% | 33% |
Հարցման համաձայն՝ հարցված ապահովագրական ընկերությունների 93,4 տոկոսը կարծում է, որ այս տարի նրանց բիզնեսը կզարգանա, 6,6 տոկոսը դժվարացել է պատասխանել: Հոռետեսական տրամադրվածություն ունեցողներ չկան:
Արդյունքում, 2011 թ.-ին հայկական ապահովագրողների շրջանում գործարար լավատեսության/հոռետեսության հաշվեկշիռը կազմել է +93,4 տոկոս: (Աղյուսակ 6)
Աղյուսակ 6
| Լավատեսներ | Հոռետեսներ | Դժվարացել են պատասխանել | ԳԼՀ |
| 93,4% | 0% | 6,6% | 93,4% |
2011 թ.-ին գործարար լավատեսության հաշվեկշռի սահմանման մասին հարցմանը մասնակցել է Հայաստանի բանկերի 62 տոկոսը, վարկային կազմակերպությունների 34 տոկոսը և ապահովագրական ընկերությունների 33 տոկոսը:
Հայաստանում այսօրվա դրությամբ գործում է 21 առևտրային բանկ, 9 ապահովագրական ընկերություն և 32 վարկային կազմակերպություն:-0-
