ԵՐԵՎԱՆ, 17 հունիսի․/ԱՌԿԱ/․ Հայաստանը լուրջ խնդիրներ չունի իր պետական պարտքի հետ կապված, ասաց ֆինանսների նախարար Վահե Հովհաննիսյանը՝ պատասխանելով «ԱՌԿԱ» գործակալության հարցին՝ որքանով է կառավարելի պարտքը և որոնք են դրա հետ կապված հիմնական ռիսկերը։
«2024 թվականի վերջին պարտք/ՀՆԱ հարաբերակցությունը նվազել է։ Եթե 2023 թվականի արդյունքում այն կազմել է 48.4%, ապա 2024 թվականին՝ 48%։ Սակայն մեզ մտահոգում է պարտքի մակարդակը, մեր ծախսերի մեջ պարտքի սպասարկման տոկոսը։ Իհարկե, երբ փորձում ենք համեմատել այն միջազգային ցուցանիշների հետ, (այս ցուցանիշը) այդքան էլ բարձր չէ, բայց, մեր կարծիքով, անհրաժեշտ է լուրջ ուշադրություն դարձնել պարտքի սպասարկման ծախսերի կրճատմանը և միջոցներ ձեռնարկել այս ուղղությամբ», – ասաց Հովհաննիսյանը մամուլի ասուլիսի ժամանակ։
Նրա խոսքով, պարտքի սպասարկման ծախսերը 2024թ․–ին կազմել են 10,6% (ընդհանուր բյուջետային ծախսերից), և այս ցուցանիշն ունի աճի միտում 2025–2026թթ․–ին։
«Միջնաժամկետ ծախսերի ծրագրի ռազմավարությունը հենց սա է, որպեսզի աջակցություն ցուցաբերվի պարտքի մակարդակին ՀՆԱ–ի 50%–ի սահմանում, զսպվի ծախսերի աճը սպասարկման հարցում՝ կրճատելով և կայունացնելով դրանք մեր ծախսերի 11-12%–ի սահմանում», – ասաց Հովհաննիսյանը։
Նա ավելացրեց, որ շատ ծախսեր նաև կախված են ապագայում համաշխարհային տոկոսադրույքների փոփոխությունից և գնաճի հետ կապված հարցերից։ «Մենք հույս ունենք, որ իրավիճակը կկայունանա, և գործող բարձր տոկոսադրույքները կնվազեն։ Մենք տեսնում ենք որոշակի անկում, բայց դա բավարար չէ», – ասաց Հովհաննիսյանը։
Նրա խոսքով, անհրաժեշտ է մեծ աշխատանք կատարել այս ուղղությամբ նոր ներդրումներ ներգրավելու, նոր գործիքներ մշակելու և դիվերսիֆիկացման նպատակով պարտատոմսերի թողարկման համար։
Մեկնաբանելով ՊԵԿ նախկին նախագահ Դավիթ Անանյանի խոսքերն այն մասին, որ Հայաստանում տնտեսական գործընթացների հետագիծը կարող է հանգեցնել դեֆոլտի, Հովհաննիսյանը նշեց, որ այս հայտարարությունը հիմարություն է։
Նա նաև մերժեց այն գաղափարը, որ Հայաստանը պետք է վերակառուցվածքայնացնի պետական պարտքը, քանի որ երկիրը չի գտնվում պարտքային ճգնաժամում։
Միաժամանակ նա նշեց, որ ընթանում են բանակցություններ մի քանի երկրների, մասնավորապես, Գերմանիայի հետ «Debt-for-Nature Swap» ծրագրի շուրջ, այսինքն՝ պարտքի որոշակի գումարի մարում՝ շրջակա միջավայրի պահպանման ծրագիր մեկնարկելու դիմաց։ Նախարարը կոնկրետ գումար չնշեց, բայց ասաց, որ խոսքը փոքր ծավալների մասին է։
Ազգային վիճակագրական կոմիտեի տվյալներով՝ Հայաստանի ընդհանուր պետական պարտքը 2025 թվականի ապրիլի 30-ի դրությամբ կազմել է 13,607.844 միլիոն դոլար (դրամային արտահայտությամբ՝ 5,299,574.7 միլիոն դրամ): Ընդհանուր պարտքի կառուցվածքում արտաքին պարտքը կազմում է 7,062.329 միլիոն դոլար, իսկ ներքին պարտքը՝ 6,545.515 միլիոն դոլար (որից 6,542.102 միլիոն դոլարը կառավարության պարտքն է, 520.227 միլիոն դոլարը՝ ՀՀ Կենտրոնական բանկի պարտքը):
