ԵՐԵՎԱՆ, 4 նոյեմբերի./ԱՌԿԱ/. ՀՀ-ում գնաճային ճնշումը դժվար թե այնքան ավելանա, որ նպաստի գնաճի թիրախային ցուցանիշի զգալի աճին: Նման կարծիք է հայտնել ՀՀ նախկին փոխվարչապետ, Հայաստանի ամերիկյան համալսարանի Բիզնեսի և տնտեսագիտության քոլեջի դեկան Վաչե Գաբրիելյանը:
«Նովոստի-Արմենիա» գործակալության YouTube-յան ալիքով հեռարձակվող «Հատուկ կարծիք» հաղորդաշարի ընթացքում նա նշեց, որ գնաճը կախված է մի քանի գործոններից, մասնավորապես, արտաքին գործոնից, որը կապված է ռուսական ռուբլու փոխարժեքի հետ:
«Եթե ռուսական ռուբլու կուրսը Ռուսաստանում շարունակի բարձրանալ, և ռուբլին արժեզրկվի, ապա այդ դեպքում մենք կունենանք որոշակի գնաճային ճնշումներ», – ասաց նա՝ կապելով դա այն բանի հետ, որ Հայաստանը ՌԴ-ից ապրանքների հետ (ՌԴ-ն դեռ մնում է խոշորագույն գործընկերը առևտրատնտեսական տեսակետից) ներմուծելու է գնանկում:
Եթե ռուբլին արժևորվի, ապա, տնտեսագետի խոսքով, հավանականություն կա, որ գնաճի դեպի վերև ռիսկերը կարող են ավելին լինել:
Որոշ գնաճային ճնշում կարող է նաև առաջանալ երկրում իրականացվող կարևոր և անհրաժեշտ սոցիալական ծրագրերի ֆոնին,որոնք ուղղված են Արցախից տեղահանված հայրենակիցների աջակցությանը:
«Քանի որ գնում է սպառման ավելացում, և դրա հետ միասին նոր արտադրողական հզորություններ, որոնք այդ սպառմանը պատասխանում են համապատասխան պահանջարկով, տեղի չեն ունենում», – պարզաբանեց նա:
Ինչպես նշեց Գաբրիելյանը, շատ բան կախված կլինի նրանից, թե որքանով կհաջողվի արցախցիներին ներգրավվել Հայաստանի աշխատաշուկայում, ինչի անհրաժեշտության մասին, մասնավորապես, խոսում էր ԿԲ նախագահը:
Այսպիսով, նախկին փոխվարչապետի խոսքով, մի կողմից, ռուբլու ամրապնդումը, որը կօգնի հայ արտահանողներին, մյուս կողմից՝ Հայաստանում առկա գնանկումային ճնշումները հատկապես այս տարվա ամառային սեզոնին կարող են վերանալ և գնաճային ճնշումները կարող են ավելին լինել:
«Սակայն գնահատել, որ դրանք էական գնաճային ճնշումներ կարող են առաջացնել, որ չափազանց արագ կարող է բերել գնաճային թիրախից էականորեն վերև, այս պահին դեռևս չեմ տեսնում: Բայց անորոշությունների աստիճանը չափազանց մեծ է», – ասաց Գաբրիելյանը:
ՀՀ ԿԲ նախագահ Մարտին Գալստյանը հոկտեմբերի 31-ին ասուլիսի ժամանակ հայտարարել է, որ կարճաժամկետ հեռանկարում կառավարությունն աջակցում է արցախցիներին աջակցության թիրախային ծրագրային մեխանիզմների միջոցով, ինչը կնպաստի ներքին պահանջարկի ավելացմանը, ինչն իր հերթին կարող է հանգեցնել որոշակի գնաճային ճնշումների: Նա կարևորեց երկու միջոցներ՝ արցախցիների զբաղվածության ապահովումն արտադրողական հատվածներում և մարդկանց բեռի թեթևացումը կարճաժամկետ ժամանակահատվածում: Գալստյանը կարևորեց նաև արցախցիների ներուժի օգտագործումը կապիտալ ներդրումների ծրագրերի համատեքստում:
Ազգային վիճակագրական կոմիտեի տվյալներով՝ Հայաստանի սպառողական շուկայում 2023 թվականի հոկտեմբերին, 2022 թվականի հոկտեմբերի համեմատ, 12-ամսյա գնաճը կազմել է 0,1%, նույն տարվա սեպտեմբերի համեմատ՝ 0,3%։ 2023 թվականի պետական բյուջեում գնաճը սահմանվել է 4% (±1,5%)։ Այս տարվա սեպտեմբերին ԿԲ-ն կանխատեսել էր, որ 12-ամսյա գնաճը տարեվերջին կկազմի 0 տոկոսի սահմաններում, իսկ հաջորդ տարվա ընթացքում այն կմոտենա 4 տոկոս թիրախային ցուցանիշին։
Հիշեցնենք, որ այս տարվա ամռանը Հայաստանում գրանցվել է գների անկում։ Այսպես, հունիսին 12-ամսյա գնանկումը կազմել է 0,5%, հուլիսին՝ 0,1%, իսկ օգոստոսին՝ 0,2%։-0-
