«Արմբանկս» կայքի ընթերցողի հարցը.
Ի՞նչ պետք է անի հաճախորդը, եթե ժամկետանց վարկ է ունեցել, իսկ կուտակված տուգանքներն ու տույժերը գերազանցել են բանկի տրամադրած վարկի գումարը։ Հնարավոր է, արդյո՞ք, այս դեպքում նվազեցնել վարկի տույժը։ Բանկն ունի՞ իրավունք պահանջել տուգանքների և տույժերի ամբողջական փոխհատուցում, եթե դրանք գերազանցում են վարկի մայր գումարի չափը։
Կայքի այցելուի հարցին պատասխանել են Հայաստանի ֆինանսական հաշտարարի գրասենյակից։
Բանկի գործողություններն օրենքի շրջանակներում են: Վարկի կետանցման համար նախատեսված տույժերը կարգավորվում են պայմանագրով և կարող են հաշվարկվել մինչև պարտավորության դադարման օրը, և քանի որ չկա տույժերի հաշվեգրման առավելագույն շեմ, ուստի կարող են գերազանցել վարկի մայր գումարը:
ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 411-րդ հոդվածով նախատեսված տոկոսները կիրառվում են այն դեպքում, երբ պայմանագրով տույժերի այլ չափ նախատեսված չէ: Այսինքն՝ պայմանագրով այլ բան նախատեսված լինելու դեպքում կիրառվում են պայմանագրով նախատեսված տույժերը:
Այնուամենայնիվ, ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 372-րդ հոդվածի համաձայն` եթե վճարման ենթակա տուժանքն ակնհայտորեն անհամաչափ է պարտավորության խախտման հետևանքներին, դատարանն իրավունք ունի պակասեցնել այն: Տվյալ դեպքում օրենքով նախատեսված չեն միասնական չափանիշներ, որոնցով կարող է առաջնորդվել դատարանը ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքի 372-րդ հոդվածը կիրառել կամ չկիրառելու վերաբերյալ:
Յուրաքանչյուր դեպքում տուժանքը պակասեցնելիս դատարանը առաջին հերթին պետք է գնահատման առարկա դարձնի այն հարցը, թե պայմանագրով նախատեսված տուժանքը որքանով է անհամաչափ պարտավորության խախտման հետևանքներին: -0-
